Kultura żydowska po hebrajsku

Życie Żydów w Europie z dala od metropolii

Logo programu UE wspierające kulturę "Kultura 2000"
Logo Stowarzyszenia Krainy Westfalia-Lippe
Westfalen
Groningen
Lublin

Napisz do nas Kontakt |  Kalendarium: wydarzenia historyczne w skrócie Kalendarium |  Słowniczek Słowniczek |  Polecana literatura Literatura |  Odsyłacze do innych stron Odsyłacze | Dokumenty filmowe projektu Film | Dokumenty dźwiękowe projektuDźwięk |  Pomoc Pomoc |  Wersja niemiecka D  |  Wersja holenderska NL  |  Wersja polska PL  | 

  Znajdujesz się: Strona główna


Synagoga okręgowa w Selm-Bork: historia Żydów w lustrze synagogi


Była synagoga w Bork jest jedną z niewielu utrzymanych synagog okręgowych w krainie Münsterskiej.

Widok zewnętrzny synagogi w Selm-Bork Widok zewnętrzny synagogi w Selm-Bork.
Fotografia: Dirk Vogel
W pogromach nocy listopadowej 1938 roku synagoga została rozkradziona i zniszczona, ale nie podpalona. Dzisiaj znowu pulsuje tu życie religijne.

Wówczas, pod przymusem, gmina żydowska musiała sprzedać budynek handlarzowi węglem, który urządził tu skład węgla.

Ponad sto lat synagoga służyła małej gminie żydowskiej w Bork jako miejsce modlitwy i dom spotkań. W spisie domów z 1918, względnie na planie z 1824 synagoga już jest zaznaczona.

titel


W 1983 objęto budynek ochroną zabytków, w 1991 rozpoczęły się prace restauracyjne. Udało się odkryć i zrekonstruować malowidła na suficie i na ścianach i przywrócić je do dawnej świetności. W czasie prac restauracyjnych odkryto genizę z modlitewnikami z XIX wieku. Od 1994 budynek byłej synagogi służy jako obiekt zachowania pamięci o wydarzeniach, które miały miejsce w tym miejscu.
Rabin krajowy Dr. Henry G. Brandt podczas modlitwy w synagodze Borken Rabin krajowy Dr. Henry G. Brandt podczas modlitwy w synagodze Borken.
Fotografia: Dirk Vogel
W roku 2000 do synagogi powraca żydowskie życie. Grupa Żydówek i Żydów z Zagłębia Ruhry i Krainy Münsterskiej raz w miesiącu spotyka się tam na nabożeństwie modlitewnym. Ci ludzie chcą odprawiać nabożeństwa według liberalnego rytu.

Nie znaleźli oni posłuchu w gminie otwartej raczej na ortodoksyjny-konserwatyzm, toteż szukali odpowiednich pomieszczeń na swoje spotkania. I tu natrafili na odbudowaną synagogę w Selm-Bork.
Po ponad sześćdziesięciu latach ten mały, niepozorny budynek, w środku Bork, jest znowu używany zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem.

Etz Ami - Żydowskie Liberalne Zrzeszenie w Zagłebiu Ruhry i Krainie Münsterskiej


Imigracja z krajów byłego Związku Radzieckiego nie tylko pozwoliła na wzrost liczby członków gminy żydowskiej. Doprowadziła ona także do dużej rożnorodności zdań i pojmowania spraw. Grupa Żydówek i Żydów zażyczyła sobie wspólnych nabożeństw w duchu liberalnym. Grupa ta chciała się wspólnie uczyć, czegoś wspólnie dokonać i wzajemnie się wspierać.

Do tego szukali miejsca, które by było otwarte także na nieżydowskich członków rodzin i przyjaciół. Powinno to być miejsce, w którym wszyscy mogliby się uczyć, co to znaczy mieć pochodzenie żydowskie, dla nich, jako ludzi współczesnych i jako części żywego żydowstwa na całym świecie.

W maju 2004 roku grupa ta założyła stowarzyszenie "Żydowscy liberalni Żydzi Żydówki Etz Ami". Widzą w sobie partnera dla Żydów postępowych i liberalnych w regionie.