Joodse cultuur in het Hebreeuws

Joods Leven in Europa buiten de grote steden

Logo EU-kaderprogramma voor cultuur "Cultuur 2000"
Beeldmerk van het Landschaftsverbandes Westfalen-Lippe
Westfalen
Groningen
Lublin

contact contact |  tijdbalk tijdbalk |  woordenlijst woordenlijst |  literatuur literatuur |  links links | Filmdocumenten van het project film | Geluidsdocumenten van het projectgeluid |  help help |  Duitse pagina D  |  Nederlandse pagina NL  |  Poolse pagina PL  | 

  U bent hier: Home


Levy Ali Cohen: een hervormer uit de mediene


Het levensverhaal van Ali Cohen illustreert op zeer treffende wijze een aantal aspecten en ontwikkelingen...

Aly Salomons Cohin, vader van Levy Ali Cohen. Aly Salomon Cohin uit Meppel, vader van Levy Ali Cohen.
(Foto: particulier bezit)
...die grofweg aangeduid kunnen worden met: de joodse integratie in Nederland gedurende de negentiende eeuw.

Levy Cohen (de toevoeging Ali zou hij pas later eigenhandig toevoegen) werd op 6 oktober 1817 in het Drentse marktstadje Meppel geboren als zoon van Aly Salomons Cohin en Golde Noachs Levy ten Brink. Zijn vader was in 1786 geboren als zoon van Salomon Abrahams Cohin. Zijn moeder was een dochter van Noach Levijs ten Brink en Marrigje Gotfriet uit Dwingeloo, een klein dorpje in de provincie Drenthe. Maandag 3 chesjwan 5578 (13 oktober 1807) vond de besnijdenis plaats en kreeg Levy Cohen de naam Jehoeda Leib, zoon van Saalman. De leraar Benjamin Cohen, die destijds als mohel fungeerde, sprak in zijn besnijdenisboekje de obligate wens uit "dat hij moge opgroeien in voorspoed".

Over zijn jeugd is niets bekend


Hoe voorspoedig dit leven zou verlopen, zal de mohel toen onmogelijk hebben kunnen bevroeden. Want er was allerminst reden voor om dat te veronderstellen. Wat betreft de jeugd en het milieu waarin Levy Cohen opgroeide, tasten we volledig in het duister. Het enige wat we weten is dat Benjamin Wolff ook wel Benjamin Hacham Cohen genoemd, toevallig ook de mohel, sinds 1799 als geestelijke leidsman en leraar (doctor der wet) fungeerde. Hij zal dus een grote rol hebben gespeeld in het joodse onderwijs aan Levy Ali Cohen. Uit 1813 daterende belastinggegevens weten we dat zijn familie toen niet tot de maatschappelijk geslaagde joodse elite van Meppel behoorde.

In Meppel was geen joodse school en de meeste kinderen bezochten de openbare lagere scholen. Godsdienstonderwijs kregen de kinderen op in de avonduren en op zondagen. Waarschijnlijk heeft ook Ali Cohen een openbare school voor lager onderwijs bezocht. Hij behoorde zonder twijfel tot een van de beste leerlingen. Want hij zou aansluitend de Latijnse school in Meppel bezoeken. Een diploma van een dergelijke school was een voorwaarde voor een ieder die later academisch onderwijs wilde volgen. Voor een kind uit een arm milieu was dat zelden weggelegd. En voor een kind uit een arm joods milieu was een dergelijke opleiding in die tijd al helemaal bijzonder.

Onderwijs van wisselend niveau


In de jaren dat Ali Cohen er studeerde was het onderwijs aan de Latijnse school van wisselend niveau. De lessen in het Latijn en Grieks konden de toetst der kritiek doorstaan, terwijl de lessen aardrijkskunde en geschiedenis door inspecteurs als onvoldoende werden gekarakteriseerd. De lessen in rekenen en meetkunde werden gegeven door de plaatselijke schoolmeester en niet door een universitair geschoolde docent. Dat men hem geen goede bedoelingen ontzegde, was nog het beste wat de onderwijsinspectie over zijn didactische kwaliteiten opmerkte.

Lees ook de volgende verhalen